دلار در سایه مذاکرات صعودی شد

واکنش فوری بازار به ابهام سیاسی

هم‌زمان با آغاز دور تازه گفت‌وگوهای ایران و آمریکا، بازار ارز و طلا مسیر صعودی در پیش گرفت. این افزایش قیمت، برخلاف برخی دوره‌ها، ناشی از تغییرات بنیادین پولی یا شوک در سمت عرضه نبود؛ بلکه بیشتر به بازتعریف ریسک سیاسی در ذهن فعالان بازار بازمی‌گردد. دلار در معاملات آزاد با جهشی دو هزار تومانی از ۱۵۹ هزار و ۸۰۰ تومان به ۱۶۱ هزار و ۸۰۰ تومان رسید. سکه تمام نیز دو میلیون تومان گران شد و در سطح ۱۹۶ میلیون تومان ایستاد. طلای ۱۸ عیار هم با افزایش ۱۴۴ هزار تومانی، به ۱۹ میلیون و ۱۴۴ هزار تومان رسید.

این تحرکات در شرایطی رخ داد که فضای کلی بازار در وضعیت «انتظار مشروط» قرار دارد؛ وضعیتی که در آن معامله‌گران نه بر پایه داده‌های قطعی، بلکه با سنجش سناریوهای محتمل تصمیم‌گیری می‌کنند.

گزارش‌های خارجی و تقویت سناریوی توافق نیم‌بند

انتشار گزارشی در وال‌استریت ژورنال بر احتیاط بازار افزود. این رسانه مدعی شد تهران در جریان مذاکرات، گزینه‌هایی از جمله تعلیق غنی‌سازی، انتقال بخشی از ذخایر اورانیوم به خارج و حتی همکاری‌های اقتصادی با آمریکا را مطرح کرده است؛ با این حال، توقف کامل غنی‌سازی خواسته‌ای که به‌عنوان مطالبه اصلی از سوی دونالد ترامپ مطرح شده در این پیشنهادها دیده نمی‌شود.

فاصله میان این دو موضع، احتمال دستیابی به توافقی محدود یا فرسایشی شدن روند گفت‌وگوها را افزایش داده است. بازار نیز بر اساس تجربه ماه‌های اخیر، وزن بیشتری به سناریوی شکست یا طولانی شدن مذاکرات می‌دهد. در عمل، واکنش‌ها نشان می‌دهد معامله‌گران نسبت به اخبار منفی حساس‌ترند و ریسک عدم توافق را سریع‌تر در قیمت‌ها منعکس می‌کنند تا احتمال گشایش را.

پیوند تحولات منطقه‌ای با بازارهای جهانی

بازتاب مذاکرات تنها به بازار داخلی محدود نماند. گزارش بلومبرگ نشان می‌دهد هم‌زمان با اعلام برگزاری رزمایش‌های نظامی ایران در نزدیکی تنگه هرمز و آغاز مذاکرات غیرمستقیم، قیمت نفت پس از افت اولیه بخشی از کاهش خود را جبران کرده است.

تنگه هرمز به‌عنوان یکی از مسیرهای اصلی انتقال انرژی در جهان، همواره در محاسبات بازار نفت نقش تعیین‌کننده دارد. هرگونه افزایش تنش در این محدوده می‌تواند «پریمیوم ژئوپلیتیک» نفت را تقویت کند. این موضوع از دو کانال بر بازار ارز داخلی اثر می‌گذارد: نخست، از مسیر انتظارات تورمی و دوم، از رهگذر برآورد درآمدهای ارزی بالقوه کشور. به همین دلیل، فعالان بازار تنها به متن مذاکرات توجه ندارند و تحرکات امنیتی پیرامونی را نیز در تصمیم‌گیری لحاظ می‌کنند.

شکاف قیمتی؛ سیگنال پنهان بازار

در کنار تحولات سیاسی، اختلاف میان نرخ آزاد و نرخ حواله در مرکز مبادله ارز و طلا نیز به‌عنوان شاخصی مهم مورد توجه است. نرخ حواله دلار در مرکز مبادله به ۱۳۶ هزار و ۷۳۱ تومان رسید؛ رقمی که با نرخ آزاد فاصله‌ای در حدود ۱۸ درصد دارد.

گرچه طی هفته‌های اخیر تلاش شده این فاصله زیر ۲۰ درصد باقی بماند، اما چنین شکافی همچنان با هدف سیاست تک‌نرخی شدن ارز همخوانی ندارد. استمرار این فاصله نشان می‌دهد بازار آزاد همچنان ریسک سیاسی و تردید نسبت به پایداری عرضه رسمی را در قیمت‌ها لحاظ می‌کند.

نقطه تصمیم

بازار اکنون در وضعیتی قرار گرفته که به سیگنال‌های شفاف نیاز دارد. اگر مذاکرات به گام‌های عملی در جهت کاهش تحریم‌ها منجر شود، بخشی از افزایش اخیر می‌تواند تخلیه شود و نرخ ارز وارد فاز اصلاحی یا دست‌کم دامنه نوسان محدودتری شود. در غیر این صورت، نااطمینانی سیاسی همچنان نقش محرک اصلی قیمت‌ها را ایفا خواهد کرد و بازار در مدار احتیاط باقی می‌ماند.